Jak dbać o prawidłową postawę dziecka?

Wiek przedszkolny jest szczególnym okresem w życiu dziecka. W tym czasie zachodzą istotne zmiany mające wpływ na późniejszy rozwój. Pod koniec wieku przedszkolnego kształtuje się nawyk prawidłowej postawy oraz utrwala się typ postawy ciała. Istotne jest więc, aby już od najmłodszych lat zapobiegać wszelkim nieprawidłowościom. Kształtowanie ogólnej sprawności dzieci oraz prawidłowej postawy to ważne czynniki zdrowia.

Dzieci uczą się poprzez naśladownictwo i obserwację, z czasem nabywają odpowiednie czucie, ich ruchy stają się bardziej płynne i zautomatyzowane. Opanowują nowe czynności ruchowe, szybko się uczą, są zatem pozytywnie nastawione do ćwiczeń. Dodatkowo charakterystyczną cechą w tym okresie jest naturalna potrzeba ruchu, wzmożona aktywność motoryczna. Należy zatem dobrze wykorzystać ten moment, aby przygotować dzieci do jak najpłynniejszego przejścia z przedszkola do szkoły. W wieku około siedmiu lat dzieci narażone są bowiem na częstsze występowanie wad postawy. Związane jest to ze zmianą środowiska, w którym przebywa dziecko, zmianą dotychczasowego stylu życia na siedzący oraz trybem zajęć szkolnych.

 

Jak powinna wyglądać prawidłowa postawa?

Normy określające prawidłową postawę w pozycji stojącej to: głowa ustawiona prosto, barki na jednym poziomie, łopatki ściągnięte, symetryczne ustawienie miednicy, brzuch wciągnięty, mięśnie pośladkowe napięte, kończyny dolne ustawione równolegle, prawidłowo ustawione i obciążone stopy.

Przeciwną do postawy prawidłowej jest postawa wadliwa. Analogicznie można powiedzieć, że postawa nieprawidłowa cechuje się: pochyloną głową, wysunięciem do przodu barków, odstawaniem łopatek, asymetrycznym ustawieniem miednicy, uwypuklonym brzuchem, odstającymi pośladkami, krzywym ustawieniem kończyn dolnych względem siebie, stopą płaską.

Najczęstsze wady postawy to skoliozy (boczne skrzywienia kręgosłupa), płaskostopie, wady kolan oraz wady dotyczące fizjologicznych wygięć kręgosłupa. Zajęcia w przedszkolu mają charakter gimnastyki ogólnorozwojowej, profilaktyki wad postawy. Jednak jeśli zachodzi taka potrzeba, praca z dzieckiem będzie mieć charakter korekcyjny. Zalecenia do tego typu zajęć wydaje lekarz ortopeda.

Należy pamiętać, że u młodszych dzieci przedszkolnych postawa dopiero się kształtuje. Trzylatki posiadają jeszcze płaskostopie fizjologiczne, które znika wraz z rozwojem. Ustawienie kolan przechodzi zmiany, więc proste kończyny dolne powinny wystąpić u dzieci siedmioletnich. O ukształtowaniu się wygięcia kręgosłupa można mówić również około 7 roku życia.

 

Praktyczne wskazówki – na co zwracać uwagę?

·        Ograniczenie siedzącego trybu życia

·        Aktywność fizyczna –  spacer, ruch na świeżym powietrzu, gry i zabawy sportowe itp.

·     Odpowiedni dobór obuwia – które stabilizuje stopę, z miękką podeszwą i szerokim czubkiem buta, zalecane jest unikanie kupowania używanych butów – każde dziecko chodzi inaczej, a buty dopasowują się do indywidualnych cech dziecka

·        Racjonalne odżywianie – otyłość może powodować wady postawy, szczególnie stóp i kończyn dolnych

·     Stwarzanie dobrych warunków oświetleniowych podczas pracy przy stoliku, a także dostosowanie krzesełka do wysokości dziecka - wysokość krzesła powinna odpowiadać długości podudzi, a stopy powinny być oparte o podłogę

·        Zwracanie uwagi na sposób siedzenia dziecka

·     Dbanie o odpowiednią ilość snu –  młodsze dzieci około 11 – 13 godzin dziennie, starsze około 9 -11 godzin dziennie

·     Łóżko powinno być w miarę stabilne, materac powinien nie uginać się zbytnio pod ciężarem dziecka, poduszka niewielka, sięgająca linii barkowej

·        Wyrabianie nawyku prawidłowej postawy podczas różnych czynności

Warto dbać o nawyk prawidłowej postawy ciała oraz nawyk aktywności fizycznej. Współpraca środowiska przedszkolnego i rodzinnego to warunek harmonijnego rozwoju dziecka, jego zdrowia oraz dobrego samopoczucia.

 

Iwona Błażków, instruktor gimnastyki korekcyjnej

 

     Bibliografia:

1.     Kasperczyk T., Wady postawy ciała. Diagnostyka i leczenie, Kasper, Kraków 2004.

2.     Kutzner-Kozińska M., Olszewska E., Popiel M., Proces korygowania wad postawy, red. M. Kutzner Kozińska, Wyd. AWF, Warszawa 2001.

3.     Owczarek S., Bondarowicz M., Zabawy i gry ruchowe w gimnastyce korekcyjnej, WSiP, Warszawa 2010.

4.   Popiel H., Profilaktyka i leczenie zachowawcze wad postawy u dzieci, Wyższa Szkoła Suwalsko-Mazurska, Suwałki 2005